کولر گازی چیست؟
کولر گازی یکی از محبوب ترین و پرطرفدارترین سیستم های تهویه مطبوع است که برای خنک کردن محیط های داخلی طراحی شده است. این دستگاه با استفاده از یک فرآیند فیزیکی به نام تبخیر مبرد، هوای گرم داخل را جذب کرده و آن را به هوای خنک تبدیل می کند. فرآیند تبرید در کولر گازی توسط گازهای مخصوصی که در دستگاه جریان دارند صورت می گیرد. در این سیستم ها گاز مبرد از داخل دستگاه به خارج منتقل می شود گرما از آن گرفته شده و در نهایت هوای سرد وارد محیط می شود.
اسپلیت چیست؟
اسپلیت نوعی از کولر گازی است که از دو بخش اصلی یونیت داخلی که در داخل فضای ساختمان نصب می شود و وظیفه خنک کردن یا گرم کردن هوا را دارد و یونیت خارجی که در خارج از ساختمان قرار دارد تشکیل می شود که شامل کمپرسور و کندانسور است. این طراحی باعث می شود که اسپلیت ها نسبت به کولرهای گازی یک تکه صدای کمتری تولید کرده و عملکرد بهتری داشته باشند.
اجزای اصلی کولر گازی
کولرهای گازی معمولا از دو بخش اصلی تشکیل می شوند که این دو بخش به هم متصل هستند و به طور هماهنگ با یکدیگر عمل می کنند:
- یونیت داخلی (اواپراتور): این قسمت در داخل ساختمان نصب می شود و وظیفه ی جذب گرما از فضای داخلی را دارد. هوای گرم محیط وارد یونیت داخلی شده و پس از تبادل حرارت با گاز مبرد، هوای خنک به فضای اتاق باز می گردد.
- یونیت خارجی (کندانسور): این بخش در بیرون از ساختمان نصب می شود و شامل کمپرسور است. کمپرسور گاز مبرد را فشرده کرده و فشار آن را افزایش می دهد سپس این گاز به کندانسور منتقل می شود تا گرمای خود را به محیط بیرون منتقل کند.
این طراحی دو تکه علاوه بر کارایی بیشتر باعث کاهش سر و صدا در داخل اتاق می شود چرا که صدای کمپرسور و سایر قطعات پر سر و صدا در فضای باز قرار دارند.
نحوه عملکرد کولر گازی
عملکرد کولر گازی بستگی به چهار قسمت اصلی دارد که به صورت زیر عمل می کنند:
- اواپراتور: وظیفه ی جذب گرمای داخلی اتاق و انتقال آن به گاز مبرد را دارد.
- کمپرسور: گاز مبرد را متراکم کرده و فشار آن را بالا می برد تا برای دفع گرما آماده شود.
- کندانسور: گاز مبرد که دمای بالایی دارد، در این بخش به محیط بیرون منتقل می شود تا گرمای آن دفع شود.
- شیر انبساط: این قطعه وظیفه دارد تا جریان گاز مبرد را کنترل کرده و آن را به وضعیت مورد نیاز برای تبرید تبدیل کند.
انواع اسپلیت ها
اسپلیت های دو تکه به دسته های مختلفی تقسیم می شوند:
- اسپلیت دیواری: رایج ترین نوع اسپلیت است که معمولا در مکان های مسکونی، اداری و تجاری نصب می شود.
- اسپلیت ایستاده: این نوع برای فضاهای بزرگ تر و فضاهایی که نیاز به قدرت سرمایشی بیشتری دارند مناسب است.
- اسپلیت کاستی: این مدل بیشتر در فضاهای تجاری یا اداری استفاده می شود و طراحی آن به گونه ای است که به طور یکپارچه در سقف قرار می گیرد.
انواع کولر گازی و کاربرد آنها
کولرهای گازی از نظر ساختار و طراحی به چندین نوع تقسیم می شوند که هرکدام برای کاربردهای خاص خود مناسب هستند:
- کولر گازی یک تکه (پنجره ای و پرتابل): این نوع از کولر گازی معمولا به صورت یکپارچه طراحی شده و در قاب پنجره نصب می شود. این مدل ها نصب آسانی دارند ولی مصرف انرژی بیشتری دارند همچنین مدل های پرتابل قابلیت جابجایی دارند و بیشتر برای استفاده موقت در فضاهای کوچک مناسب هستند.
- کولر گازی اسپلیت (دو تکه): این مدل که شامل یونیت داخلی و خارجی است که معمول ترین نوع کولر گازی است و در بسیاری از ساختمان ها و دفاتر استفاده می شود. اسپلیت ها از نظر مصرف انرژی و کارایی به طور قابل توجهی از کولرهای یک تکه بهتر عمل می کنند.
انواع کولر گازی از لحاظ مصرف انرژی
کولرهای گازی از نظر مصرف انرژی به دو دسته تقسیم می شوند:
1. کولر گازی اینورتر (کم مصرف): این کولرها از تکنولوژی کمپرسور اینورتر (DC Inverter) استفاده می کنند که باعث می شود عملکرد آن ها به صورت تدریجی و هوشمند باشد. این ویژگی موجب کاهش مصرف برق تا ۳۰ درصد می شود و در نتیجه هزینه های انرژی را کاهش می دهد.
2. کولر گازی معمولی: این نوع کولرها فاقد سیستم کنترل هوشمند بوده و به صورت روشن یا خاموش کار می کنند. به همین دلیل مصرف انرژی بیشتری دارند و در درازمدت هزینه های بالاتری به همراه می آورند.
انواع کولر گازی از لحاظ گازهای مبرد
- گاز R-410A: یک مبرد مدرن و سازگار با محیط زیست است که به طور گسترده در کولرهای گازی جدید استفاده می شود. این گاز به جایR-22 به کار می رود و باعث بهبود کارایی سیستم می شود. این گاز هیچ گونه آسیبی به لایه اوزون وارد نمی کند، مصرف انرژی را کاهش می دهد، و عملکرد بهتری نسبت به R-22 دارد.
- گاز R-22: یک مبرد قدیمی است که به دلیل آسیب هایی که به لایه اوزون وارد می کند، به تدریج از رده خارج شده است. استفاده از این گاز در کولرهای گازی به سرعت کاهش یافته است. گاز R-22 باعث تخریب لایه اوزون و افزایش گرمایش جهانی می شود همچنین کارایی کمتری نسبت به مبردهای جدید مانند R-410A دارد.
